Nekada davno, u vreme Hladnog rata, oko jugoslovenskih naroda i narodnosti bile su sile dva bloka. Nuklearne glave bile su u rukama SAD i SSSR-a, ali prema ratnim planovima obe velike sile predviđeno je da se ako zatreba dostave saveznicama koje su imale dalekometne raketne i cevne artiljerijske sisteme. Bila su to moćna sredstva – 1980-ih godina Bugarska je posedovala balističke rakete oka dometa 400 km sa nuklearnom glavom od 10 do 50 kt.
Članice Varšavskog ugovora (VU) imale su i rakete R17 dometa do 300 km sa glavom od 5-70 kt ili sa punjenjem sa nervnim otrovom VX. Natovci su u to vreme koristili rakete lens (Lance) dometa 129 km, naravno sa nuklearnim glavama ako visoka komanda naredi.
U poređenju sa blokovskim svetom potencijali JNA bili su izuzetno skromni – samo balističke rakete luna-M dometa do 68 km.
U VU taj raketni sistem je bio u divizijskoj artiljeriji, a u nekim zemljama u sastavu tenkovskih brigada prve linije, a u JNA brigadna artiljerija je imala samo haubice 122 mm ili 105 mm koje su pokrivale domete do nešto više od 11 km i maksimalno 17 km i višecevne lansere raketa dometa do više nego skromnih 8,5 km.
Mitska priča o JNA kaže da je bila jača od svih, ali istina je da su u pogledu procene potencijala vatrene podrške po dubini protivnika sve blokovske države imale znatnu prednost tokom hladnoratovske ere.
Tokom 1950-ih godina svi na Balkanu i okolo imali su sličnu konvencionalnu ofanzivnu ratnu tehniku – tenkove i artiljerijska oruđa iz Drugog svetskog rata i mlazne borbene avione prve generacije.
Blokovski interesi bili su da JNA ne postane prejaka i da se svede na odbrambene zadatke. Trilateralna američka, britanska i francuska vojna pomoć 1950-ih godina pružena JNA bila je izdašna – primljene su stotine tenkova, samohodnih lovaca tenkova, haubica i razne tehnike od automata do aviona.
Poštovani, da biste nastavili sa čitanjem naših premium sadržaja, neophodno je da odaberete jedan od planova pretplate.
Već imate nalog? Ulogujte se
