Sjedinjene Američke Države u 2026. slave 250 godina postojanja. Za četvrt milenijuma, koliko postoje, SAD su 240 puta vodile ratove ili su realizovale, uslovno rečeno, specijalne vojne akcije na svim meridijanima. Nijedna druga država na svetu nema tako bogato ratno iskustvo kao SAD.
Istovremeno, zahvaljujući useljeničkoj politici, Amerikanci u proseku imaju najmlađu populaciju, odnosno jedina su velika zapadna nacija sa prosekom godina ispod 40. Štaviše, Amerikanci su u proseku mlađi i od Kineza i Rusa, koji su probili granicu od 40 godina. Nije reč o banalnom, već o fundamentalnom podatku: što su nacije starije, to su manje sklone ratnim avanturama i trpljenju ljudskih gubitaka.
Vašington je intervencijom u Karakasu poslao jasno upozorenje da više neće tolerisati kineski i ruski uticaj na američkom kontinentu. Brazil, Meksiko, Kuba i Kolumbija su obavešteni, ali i drugi. Vreme u kome je Kina bila najveći ekonomski partner američkih država i glavni investitor u strateškim sektorima, poput komunikacija i transportne infrastrukture, na zalasku je.
Specijalna operacija u Venecueli neće proći na ispitu iz međunarodnog prava, ali Trampa međunarodno pravo, kao i Ujedinjene nacije, interesuju kao lanjski sneg, baš kao i njegove prethodnike, od Teodora Ruzvelta, preko Džona Kenedija i Ronalda Regana, do Buša oca i sina i Obame.
Trampova administracija je pokazala na konkretnom primeru šta znači “specijalna vojna operacija”. U Kremlju su sanjali da urade nešto slično u februaru pre četiri godine u Kijevu, a evo ih i danas zaglavljenih na frontu u Donbasu sa Ukrajincima.
Za američke predsednike međunarodno pravo je uvek bilo kao Šredingerova mačka: kada im ide u prilog, vide ga kao živo, a kada predstavlja problem, prepreku ili kočnicu za ostvarenje partikularnih interesa, onda je mrtvo. Tramp nije izuzetak, već pravilo, a sve druge planetarne i regionalne sile, od Rusije i Kine do Turske i najvećih članica EU, imaju toliko kostura u ormanu kršenja normi međunarodnog prava da je svako njihovo prekorevanje Vašingtona, koliko neefikasno, toliko i licemerno.
ISTORIJA JE UČITELJICA BEZ UČENIKA
Reakcije na hapšenje Madura još su jedan dokaz da istoriju malo ko uči i da se ogromna većina ljudi informiše na društvenim mrežama, to jest na objavama od par desetina reči i video-zapisima do 150 sekundi. Ako tome dodamo da svaki potez Trampa i njegove administracije, iz ideoloških ili nekih drugih predrasuda, u startu biva okvalifikovan kao opasan presedan ili nečuven, postaju još jasnije razmere istorijskog i geopolitičkog slepila.
Više je nego interesantno da je jedini predsednik, do Trampa, koji se vratio u Belu kuću nakon četiri godine, Gruver Klivlend, u svom drugom mandatu, 1895. godine, prvi put formulisao i eksplicitno nametnuo princip dominacije Sjedinjenih Američkih Država na američkom kontinentu, intervenišući u sporu Velike Britanije i Venecuele oko granice na reci Orinoko. Tadašnji državni sekretar Ričard Olni je “objasnio” britanskom kolegi da se doktrina Monro bazira na neiscrpnim resursima koji SAD čine gospodarima situacije i praktično nepovredivim u sukobu sa bilo kojom drugom silom, i da će biti onako kako Vašington kaže. Ne bi bilo iznenađenje da se Marko Rubio, glavni arhitekta akcije “Absolute Resolve”, inspirisao svojim prethodnikom iz XIX veka.
Poštovani, da biste nastavili sa čitanjem naših premium sadržaja, neophodno je da odaberete jedan od planova pretplate.
Već imate nalog? Ulogujte se
